DNS Nedir ve Neden Değiştirmeniz Gerekir
DNS sunucuları, girdiğiniz alan adlarını IP adreslerine çeviren sistemlerdir. İnternet servis sağlayıcınız varsayılan olarak kendi DNS sunucularını atar, ancak bunlar her zaman en hızlı veya en güvenli seçenek değildir. DNS ayarlarını değiştirerek internet hızınızı artırabilir, engellenmiş sitelere erişebilir veya daha güvenli bir bağlantı elde edebilirsiniz.
Popüler DNS Sunucuları ve IP Adresleri
DNS değişikliği yapmadan önce hangi sunucuyu kullanacağınızı belirlemelisiniz. Her DNS sağlayıcısının farklı özellikleri ve performans değerleri vardır.
Google Public DNS
Birincil: 8.8.8.8 - İkincil: 8.8.4.4
IPv6: 2001:4860:4860::8888 ve 2001:4860:4860::8844
Hızlı yanıt süreleri ve yüksek güvenilirlik sunar. Log kaydı tutar ancak 24-48 saat sonra siler.
Cloudflare DNS
Birincil: 1.1.1.1 - İkincil: 1.0.0.1
IPv6: 2606:4700:4700::1111 ve 2606:4700:4700::1001
Gizlilik odaklı, log tutmayan yapısıyla öne çıkar. Ortalama yanıt süresi 10-15 ms civarındadır.
OpenDNS
Birincil: 208.67.222.222 - İkincil: 208.67.220.220
Zararlı sitelere karşı otomatik filtreleme sağlar. Özelleştirilebilir içerik kontrol seçenekleri vardır.
Quad9
Birincil: 9.9.9.9 - İkincil: 149.112.112.112
Kötü amaçlı alan adlarını otomatik olarak engeller. Güvenlik öncelikli DNS hizmeti sunar.

Windows 10 ve 11'de DNS Değiştirme
Ayarlar Uygulaması Üzerinden
Başlat menüsünden Ayarlar > Ağ ve İnternet yolunu izleyin. Ethernet veya Wi-Fi seçeneğine tıklayın (bağlantı türünüze göre).
Aktif bağlantınızın yanındaki Özellikler'e tıklayın. Aşağı kaydırıp IP ataması bölümünde Düzenle'ye basın.
Açılan pencerede Otomatik (DHCP) yerine Manuel seçin. IPv4 anahtarını açık konuma getirin.
Tercih edilen DNS alanına birincil DNS'i (örneğin 1.1.1.1), Alternatif DNS alanına ikincil DNS'i (örneğin 1.0.0.1) girin. Kaydet'e basın.
Kontrol Paneli Üzerinden
Windows tuşu + R'ye basıp ncpa.cpl yazın ve Enter'a basın. Ağ bağlantıları penceresi açılır.
Aktif bağlantınıza sağ tıklayıp Özellikler'i seçin. Internet Protocol Version 4 (TCP/IPv4) seçeneğine çift tıklayın.
"Aşağıdaki DNS sunucu adreslerini kullan" seçeneğini işaretleyin. Tercih edilen ve alternatif DNS sunucu adreslerini girin.
Tamam'a basıp çıkın. Değişikliklerin etkinleşmesi için birkaç saniye bekleyin.
Komut Satırı ile DNS Değiştirme
Yönetici olarak Komut İstemi veya PowerShell açın. Önce ağ bağdaştırıcınızın adını öğrenmeniz gerekir:
netsh interface show interface
Bağdaştırıcı adını öğrendikten sonra DNS ayarlayın (örnek olarak "Ethernet" kullanıyoruz):
netsh interface ip set dns name="Ethernet" static 1.1.1.1
netsh interface ip add dns name="Ethernet" 1.0.0.1 index=2
Değişiklikleri kontrol edin:
ipconfig /all
macOS'ta DNS Değiştirme
Sistem Tercihleri Üzerinden
Apple menüsünden Sistem Tercihleri > Ağ yolunu izleyin. Sol taraftan aktif bağlantınızı (Wi-Fi veya Ethernet) seçin.
Gelişmiş düğmesine tıklayın. DNS sekmesine geçin.
Sol alttaki + işaretine basarak yeni DNS sunucuları ekleyin. 1.1.1.1 ve 1.0.0.1 gibi değerleri sırayla ekleyin.
Mevcut DNS sunucularını silmek için - işaretini kullanın. Tamam'a basıp ardından Uygula'ya tıklayın.
Terminal ile DNS Değiştirme
Terminal uygulamasını açın. Ağ servislerini listeleyin:
networksetup -listallnetworkservices
Wi-Fi için DNS ayarlayın:
networksetup -setdnsservers Wi-Fi 1.1.1.1 1.0.0.1
Ethernet için:
networksetup -setdnsservers Ethernet 1.1.1.1 1.0.0.1
DNS önbelleğini temizleyin:
sudo dscacheutil -flushcache; sudo killall -HUP mDNSResponder

Linux'ta DNS Değiştirme
Ubuntu ve Debian Tabanlı Dağıtımlar
NetworkManager kullanıyorsanız GUI üzerinden Ayarlar > Ağ > Dişli simgesi > IPv4 yolunu izleyin. DNS bölümünü Otomatik'ten Manuel'e çevirin ve DNS adreslerini girin.
Komut satırı için /etc/resolv.conf dosyasını düzenleyin:
sudo nano /etc/resolv.conf
Mevcut nameserver satırlarını yoruma alın ve yeni satırlar ekleyin:
nameserver 1.1.1.1
nameserver 1.0.0.1
NetworkManager otomatik üzerine yazmasın diye dosyayı kilitleyebilirsiniz:
sudo chattr +i /etc/resolv.conf
systemd-resolved Kullanan Sistemler
/etc/systemd/resolved.conf dosyasını düzenleyin:
sudo nano /etc/systemd/resolved.conf
Şu satırları ekleyin veya düzenleyin:
[Resolve]
DNS=1.1.1.1 1.0.0.1
FallbackDNS=8.8.8.8 8.8.4.4
Servisi yeniden başlatın:
sudo systemctl restart systemd-resolved
Android Cihazlarda DNS Değiştirme
Android 9 ve Üzeri - Private DNS
Ayarlar > Ağ ve İnternet > Gelişmiş > Özel DNS yolunu izleyin. "Özel DNS sağlayıcısı ana makine adı" seçeneğini işaretleyin.
one.one.one.one (Cloudflare) veya dns.google (Google) yazın. Kaydet'e basın.
Bu yöntem DNS over TLS (DoT) kullanır ve şifreli bağlantı sağlar.
Wi-Fi Bağlantısı için Özel DNS
Ayarlar > Wi-Fi menüsüne gidin. Bağlı olduğunuz ağa uzun basın ve Ağı değiştir'i seçin.
Gelişmiş seçenekleri göster'i işaretleyin. IP ayarları'nı DHCP yerine Statik olarak değiştirin.
DNS 1: 1.1.1.1 ve DNS 2: 1.0.0.1 değerlerini girin. Kaydet'e basın.
Üçüncü Parti Uygulamalar
1.1.1.1 by Cloudflare, Intra by Google veya DNS Changer gibi uygulamalar VPN profili oluşturarak cihaz genelinde DNS değiştirir. Google Play Store'dan indirip basit arayüzle yapılandırabilirsiniz.
iOS ve iPadOS'ta DNS Değiştirme
Wi-Fi için Manuel DNS
Ayarlar > Wi-Fi'ye gidin. Bağlı olduğunuz ağın yanındaki (i) simgesine dokunun.
Aşağı kaydırıp DNS Yapılandır bölümünü bulun. Otomatik yerine Manuel seçin.
Mevcut sunucuları - işaretiyle silin. + Sunucu Ekle'ye basarak 1.1.1.1 ve 1.0.0.1 değerlerini girin.
Sağ üstteki Kaydet'e dokunun. Safari'yi kapatıp yeniden açarak test edin.
DNS Profili Yükleme
1.1.1.1 uygulamasını App Store'dan indirin. Uygulamayı açıp büyük düğmeye basın.
Sistem izni istediğinde "İzin Ver"e dokunun. VPN yapılandırması ekler ancak gerçek VPN değildir, sadece DNS yönlendirir.
Bu yöntem tüm ağ bağlantılarında (Wi-Fi ve hücresel veri) çalışır.
Router Üzerinden DNS Değiştirme
Neden Router DNS'i Değiştirilmeli
Router seviyesinde DNS değiştirirseniz ağa bağlı tüm cihazlar otomatik olarak bu DNS'leri kullanır. Her cihazı ayrı ayrı yapılandırmaya gerek kalmaz.
Genel Yapılandırma Adımları
Router'ınızın yönetim paneline giriş yapın (genellikle 192.168.1.1 veya 192.168.0.1). Kullanıcı adı ve şifre etiket üzerinde yazılıdır (genellikle admin/admin).
WAN ayarları veya Internet ayarları bölümünü bulun. DNS Settings, DNS Configuration veya benzer başlık arayın.
Otomatik DNS yerine Manuel DNS seçin. Primary DNS ve Secondary DNS alanlarına değerleri girin.
Ayarları kaydedin ve router'ı yeniden başlatın. Bağlı cihazların Wi-Fi bağlantısını kapatıp açın.
TP-Link Router Örneği
Advanced > Network > Internet > Primary DNS: 1.1.1.1, Secondary DNS: 1.0.0.1 yolunu izleyin.
Asus Router Örneği
WAN > Internet Connection > WAN DNS Setting > DNS Server yolunu takip edin.
DNS Değişikliğini Test Etme
Komut Satırı ile Test
Windows'ta Komut İstemi veya PowerShell'de:
nslookup google.com
Çıktıda Server satırında kullandığınız DNS sunucusunu görmelisiniz.
Linux ve macOS'ta:
dig google.com
Query time değeri DNS yanıt süresini milisaniye cinsinden gösterir.
Online Test Araçları
dnsleaktest.com adresine girin ve Standard Test'e tıklayın. Sonuçlarda DNS sunucularınızın doğru göründüğünden emin olun.
1.1.1.1/help adresi Cloudflare DNS kullanıp kullanmadığınızı kontrol eder. Aktif ise yeşil onay işareti görünür.
Hız Testi
namebench veya DNS Benchmark araçlarını kullanarak farklı DNS sunucularının yanıt sürelerini karşılaştırabilirsiniz. Coğrafi konumunuza en yakın sunucu genellikle en hızlı sonucu verir.
DNS Önbelleğini Temizleme
Windows'ta DNS Cache Flush
ipconfig /flushdns
Bu komut DNS Resolver Cache servisini temizler. Değişikliklerden sonra mutlaka çalıştırın.
macOS'ta DNS Cache Temizleme
sudo dscacheutil -flushcache; sudo killall -HUP mDNSResponder
Linux'ta DNS Cache Temizleme
systemd-resolved kullanıyorsanız:
sudo systemd-resolve --flush-caches
nscd kullanıyorsanız:
sudo /etc/init.d/nscd restart
Chrome ve Firefox Tarayıcılarında
Chrome: Adres çubuğuna chrome://net-internals/#dns yazıp Clear host cache düğmesine basın.
Firefox: Tarayıcıyı tamamen kapatıp yeniden açmak DNS önbelleğini temizler.
Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar
Güvenlik Riskleri
Güvenilir olmayan DNS sunucuları trafiğinizi yönlendirebilir veya izleyebilir. Sadece bilinen büyük sağlayıcıları kullanın.
DNS over HTTPS (DoH) veya DNS over TLS (DoT) destekleyen sunucuları tercih edin. Şifrelenmemiş DNS sorguları üçüncü kişiler tarafından izlenebilir.
Statik IP ile Uyumluluk
DNS'i manuel ayarlarken IP adresini otomatikten statik'e çevirmeyin. Sadece DNS ayarlarını değiştirin, aksi halde ağ çakışmaları yaşayabilirsiniz.
VPN ile Birlikte Kullanım
VPN aktifken genellikle VPN sağlayıcısının DNS sunucuları kullanılır. Split tunnel yapılandırması yapmadıysanız manuel DNS ayarlarınız devre dışı kalabilir.
Mobil Veri Kullanımı
Bazı mobil operatörler özel DNS kullanımını engelleyebilir. Private DNS veya DNS uygulamaları çalışmazsa operatörünüze danışın.
DNSSEC Desteği
Seçtiğiniz DNS sunucusunun DNSSEC (DNS Security Extensions) desteklediğinden emin olun. Cloudflare, Google ve Quad9 varsayılan olarak destekler.
Yaygın Sorunlar ve Çözümleri
DNS Değişikliği Uygulanmıyor
Önce DNS önbelleğini temizleyin. Router seviyesinde değişiklik yaptıysanız router'ı yeniden başlatın.
DHCP sunucusu DNS ayarlarını tekrar üzerine yazıyor olabilir. Router DHCP ayarlarını kontrol edin.
Bazı Siteler Açılmıyor
DNS sunucusu o bölgeye ait alan adlarını çözememiş olabilir. İkincil DNS adresini farklı bir sağlayıcıdan deneyin (örneğin birincil Cloudflare, ikincil Google).
Bölgesel kısıtlamalar nedeniyle bazı DNS sunucuları belirli içeriklere erişimi engelleyebilir.
İnternet Yavaşladı
Seçtiğiniz DNS sunucusu coğrafi olarak uzakta olabilir. Bölgenizdeki yanıt sürelerini DNS Benchmark ile test edin.
ISP'nizin DNS sunucuları yerel içerik için optimize edilmiştir, alternatif DNS bazı durumlarda daha yavaş olabilir.
Özet
DNS değişikliği işletim sisteminden bağımsız olarak benzer mantıkla çalışır: ağ ayarlarından manuel DNS girişi yaparsınız. Router seviyesinde yapılan değişiklik tüm ağ cihazlarını etkilerken, cihaz bazında yapılan değişiklik sadece o cihaza özgüdür. Değişiklikten sonra mutlaka DNS önbelleğini temizleyin ve nslookup veya dig komutlarıyla test edin. Cloudflare 1.1.1.1 ve Google 8.8.8.8 en popüler seçenekler olmakla birlikte, ihtiyacınıza göre güvenlik odaklı Quad9 veya filtreleme özellikli OpenDNS'i tercih edebilirsiniz. Mobil cihazlarda Private DNS veya özel uygulamalar hem Wi-Fi hem de hücresel veri için şifreli DNS bağlantısı sağlar.
Sıkça Sorulan Sorular
DNS değiştirmek yasal mı, ISP fark eder mi?
DNS değiştirmek tamamen yasaldır. ISP'niz bunu fark edebilir ancak engelleyemez. Bazı operatörler sadece mobil veri üzerinde kısıtlama yapabilir, bu durumda DNS over HTTPS kullanın.
Hangi DNS sunucusu en hızlıdır?
Coğrafi konumunuza göre değişir. Türkiye'den genellikle Cloudflare 1.1.1.1 en düşük pingi verir (10-20ms). DNS Benchmark aracıyla kendi bölgeniz için test yapın.
DNS değiştirince VPN'e gerek kalır mı?
Hayır. DNS sadece alan adlarını çözer, trafiğinizi şifrelemez veya IP adresinizi gizlemez. Gizlilik için DNS over HTTPS ile birlikte VPN kullanmalısınız.
Otomatik DNS'e geri dönmek için ne yapmalıyım?
Windows'ta "DNS sunucu adreslerini otomatik al" seçeneğini işaretleyin. macOS ve Linux'ta DNS ayarlarından girdiğiniz adresleri silin veya DHCP'ye geçin. Mobil cihazlarda Private DNS'i kapatın.
DNS değişikliği oyun ping'ini düşürür mü?
Oyun sunucusuna ilk bağlantıda 5-10ms kazanç sağlayabilir. Ancak oyun devam ederken DNS kullanılmaz, asıl ping oyun sunucusuna olan fiziksel uzaklığa bağlıdır. Anlık gecikme için DNS değişikliği kalıcı çözüm değildir.
0 Yorum
Yorum Yaz